Zaburi 83 — Mataifa Yanapopanga Kulifuta…

Jamii iliyo hatarini inawezaje kuomba ulinzi bila kutawaliwa na kisasi?

Muhtasari

Jamii inayozingirwa na uadui inamlilia Mungu wa dunia yote akomeshe ukatili—na kulifanya jina lake lijulikane

Andiko kuu — Zaburi 83:1, 16–18 (muhtasari wa mistari): Mwimbaji anamwomba Mungu asikae kimya wakati maadui wanapopanga kuwaangamiza watu wake. Mwishoni anamwomba Mungu awafikishe wapinzani hao kwenye hali ya kulitambua jina la Bwana, Aliye Juu Zaidi duniani kote. Huu ni muhtasari wa maana, si nukuu ya neno kwa neno kutoka tafsiri fulani ya Biblia.

Jamii inapata habari kwamba watu wenye nguvu wamekutana kupanga hatima yake. Hakuna aliyeialika kwenye mazungumzo hayo. Waliokutana hawajadili namna ya kuishi kwa amani pamoja nayo. Wanapanga namna ya kuifanya itoweke kabisa.

Watu hao wanatoka sehemu tofauti, wana historia tofauti na pengine maslahi tofauti. Lakini sasa wanaonekana kuunganishwa na lengo moja la kutisha. Jamii inayotishiwa haina uwezo wa kuelekeza kila uamuzi unaofanywa na adui zake. Kwa hiyo mwimbaji anaelekeza macho mahali pa juu kuliko mikutano yao na kusema: Ee Mungu, usikae kimya!

1.0 Utangulizi

Unaombaje unapozungukwa na uadui? Si pale unaposengenywa au kueleweka vibaya tu, bali wakati watu wenye nguvu wanapopanga kuiondoa kabisa jamii yako? Unawezaje kupeleka kiu ya usalama na haki mbele za Mungu bila kuiruhusu hofu yako igeuke tamaa ya kulipiza kisasi?

Zaburi 83 haiyafanyi maswali hayo kuwa mepesi. Inazungumzia mpango wa kuifuta Israeli miongoni mwa mataifa. Inaomba Mungu arudie hukumu kali zinazokumbukwa katika historia ya Israeli. Inatumia picha za kimbunga na moto unaoteketeza. Hata hivyo, karibu na mwisho tunakutana na ombi la kushangaza: adui waje kulitafuta jina la Bwana na kutambua kwamba yeye peke yake ndiye Aliye Juu Zaidi duniani kote (mst. 16–18).

Hii ni zaburi ya mwisho katika mkusanyiko mkuu wa Asafu, Zaburi 73–83. Mahali pake katika kitabu kina maana. Zaburi 82 ilimwomba Mungu ainuke aihukumu dunia kwa sababu wenye mamlaka walikuwa wameshindwa kuwatetea walio dhaifu. Zaburi 83 inatuonyesha kundi la watu wanaoogopa matokeo ya mamlaka yanapounganishwa kwa kusudi la kuangamiza. Zaburi zote mbili zinauliza: walio dhaifu watapata wapi haki pale wenye nguvu wanaposhindwa kufanya yaliyo sawa? Na ni lini mataifa yote yatakapotambua utawala wa Mungu?

Ujumbe mkuu: Jamii inapokabili tishio la kuangamizwa, inaweza kuileta hofu yake na kilio chake cha haki mbele za Mungu. Lakini upeo wa sala yake haupaswi kuishia katika kuokoka yenyewe. Nguvu za dunia zinawajibika mbele za Bwana, ambaye utawala wake unapaswa kujulikana katika dunia nzima.

2.0 Muktadha wa Kihistoria na Kifasihi

Kichwa cha zaburi hii kinaiita wimbo na zaburi ya Asafu. Inahitimisha mkusanyiko wa Asafu katika Kitabu cha Tatu (Zaburi 73–83), ambamo mara kwa mara tunakutana na maswali kuhusu haki iliyopotoshwa, tishio dhidi ya watu wa Mungu, ibada iliyo hatarini, na kuchelewa kwa hatua ya Mungu. Hatuwezi kutaja kwa uhakika tarehe ya kutungwa kwa Zaburi 83 au vita maalumu vilivyoisababisha.

Orodha ya maadui inawataja Edomu, Waishmaeli, Moabu, Wahagari, Gebali, Amoni, Amaleki, Ufilisti, Tiro, na Ashuru (mst. 6–8). Baadhi yao ni majirani waliokuwa na uhusiano wa kifamilia na Israeli katika masimulizi ya Biblia; wengine ni mataifa ya pwani au nguvu kubwa ya kifalme. Jina Gebali linaweza kuelekeza kwenye eneo lililo kusini mwa Bahari ya Chumvi au kwenye mji wa pwani wa kaskazini unaojulikana kama Byblos. Orodha hii inatoa picha ya jamii inayojisikia kuzingirwa kutoka kila upande. Lakini hakuna tukio moja la kihistoria linalothibitishwa kwa uhakika kuwa lilikusanya mataifa hayo yote katika muungano mmoja (Goldingay 2007, 573–79).

Derek Kidner anaona kufanana na tishio lililomkabili Yehoshafati katika 2 Mambo ya Nyakati 20, wakati Moabu, Amoni na vikosi vilivyohusishwa na Edomu vilipoitishia Yuda. Kuna hata mtu wa ukoo wa Asafu anayetoa ujumbe katika simulizi hilo. Lakini Kidner anakumbusha kwamba Zaburi 83 inataja maadui wengi zaidi kuliko simulizi hilo na kwamba waimbaji wa tukio hilo hawatajwi kuwa wa ukoo wa Asafu. Kwa hiyo anaruhusu uwezekano kwamba zaburi hii inaeleza uzoefu wa mara kwa mara wa Israeli kutishiwa, si kumbukumbu ya vita hiyo pekee (Kidner 2014, 330–31).

John Goldingay pia anatahadharisha dhidi ya kuichukulia orodha hiyo kuwa taarifa ya kijeshi yenye tarehe maalumu. Vipindi tofauti vya historia vinaweza kusaidia kuelewa hofu inayoonekana katika shairi hili. Muhimu zaidi, zaburi inazungumzia njama inayopangwa, si maelezo ya uvamizi uliokwisha kutokea. Kufanana kwake na Zaburi 2, ambamo mataifa yanapanga kupinga utawala wa Mungu, kunaweza kuwa muhimu kuliko kujaribu kutaja uwanja maalumu wa vita (Goldingay 2007, 572–75).

Tunaweza kufuatilia hatua tano za shairi:

1. Mstari 1 — Kilio cha mwanzo: Mungu anaombwa asikae kimya. 2. Mistari 2–8 — Sababu ya hofu: Maadui wanapanga kuwaondoa watu wa Mungu na kuingia katika muungano wa uadui. 3. Mistari 9–12 — Historia inayokumbukwa: Mwimbaji anakumbuka jinsi Mungu alivyoshinda nguvu za ukatili katika siku za Waamuzi. 4. Mistari 13–15 — Ombi kwa picha za maumbile: Upepo, moto na dhoruba vinatumika kueleza kukomeshwa kwa uadui. 5. Mistari 16–18 — Lengo gumu la mwisho: Aibu, hukumu na kuitambua mamlaka ya Bwana.

Tofauti na baadhi ya zaburi za maombolezo, hapa hakuna ungamo refu la dhambi, maelezo ya jinsi jamii ilivyokuwa mwaminifu, au tangazo la kwamba jibu la Mungu tayari limefika. Hii ni sala ya dharura. Kwa namna ya kuvutia, mwimbaji anasema mara nyingi adui zako na watu wako. Msingi wa ombi lake ni uhusiano wa Mungu na Israeli, si madai kwamba taifa hilo halijawahi kutenda kosa.

Tahadhari moja ni muhimu sana kwa msomaji wa leo. Haya ni majina ya jamii za kale katika shairi la kihistoria. Biblia haitupi ruhusa ya kuyahamisha majina haya na kuyatumia kuwataja watu wa makabila, dini au mataifa ya leo kuwa walengwa wa kudumu wa chuki ya Mungu. Tunahitaji kusoma historia kwa uaminifu, si kutafuta majina mapya ya kuwatangaza majirani wetu kuwa maadui.

3.0 Kutembea Katika Maandiko

3.1 Mungu anapoonekana kukaa kimya, sala inakuwa kilio cha kupinga uovu

Zaburi 83:1

Mstari wa kwanza unarudia ombi lilelile kwa maneno yenye maana zinazokaribiana: usikae kimya, usinyamaze, wala usitulie bila kuchukua hatua. Marudio hayo yanaonyesha uzito wa jambo. Mwimbaji hafikiri kwamba sauti kubwa inaweza kumlazimisha Mungu. Anaonyesha kwamba ukimya unaumiza sana wakati hatari inakaribia.

Ombi hili linafanana na vilio vingine vya Israeli inayomwomba Mungu aseme au atende (Zaburi 28:1; 74:10–11). Pia linatukumbusha picha ya kinabii ya Mungu anayeacha kunyamaza na kuinuka kuwatetea watu wake (Isaya 42:13–14). Anachotafuta mwimbaji si faraja ya maneno tu; anahitaji Mungu achukue hatua.

Zingatia mahali kilio hicho kinapoelekezwa. Mwimbaji anazungumza na Mungu, si mkutano wa watu ambao anataka awachochee kulipiza kisasi. Kuitaja dhuluma mbele za Mungu hakumaanishi kutofanya jambo lolote la kuwasaidia wanaotishiwa. Lakini kunatukumbusha kwamba hasira yetu haipaswi kujitangaza kuwa hakimu wa mwisho.

3.2 Tishio si kushindwa vita tu, bali kufutwa kabisa

Zaburi 83:2–4

Maadui wanapiga kelele wakati Mungu anaonekana amenyamaza. Wanajivuna, wanainua vichwa na kufanya mashauri dhidi ya watu wanaoitwa watu wa Mungu na walio chini ya ulinzi wake. Kisha lengo lao linaelezwa wazi: Israeli isibaki kuwa taifa, wala jina lake lisikumbukwe tena.

Huu si mgogoro wa kawaida kuhusu mipaka au maslahi. Ni mpango wa kuondoa jamii yote na kumbukumbu yake. Katika Biblia, jina linahusiana na utambulisho, heshima na nafasi ya mtu au jamii ndani ya historia. Maadui wanataka kuifanya jamii nzima isionekane tena katika hadithi ya wanadamu (linganisha Esta 3:6–9).

Picha ina mgongano mkali. Wale ambao Mungu anawahifadhi ndio wale ambao wapinzani wanataka kuwaangamiza. Hii haimaanishi kwamba watu wa Israeli hawana dhambi; manabii na zaburi nyingine zimekemea makosa yao mara nyingi. Lakini suala kuu hapa ni uovu wa mpango wa kuwaangamiza. Makosa ya jamii hayawezi kuhalalisha njama ya kuifuta kabisa.

Maandiko haya yanawapa maneno watu wanaokabili mateso, vitisho au ukatili ulioandaliwa kwa makusudi. Hawahitaji kuuficha ukweli wa tishio hilo ili waonekane kuwa waumini wazuri. Wanaweza kuutaja mbele za Mungu.

3.3 Muungano wenye nguvu bado unaweza kuwa waovu

Zaburi 83:5–8

Njama inakuwa makubaliano yenye uzito. Jamii mbalimbali zinaungana dhidi yako, yaani dhidi ya Mungu ambaye watu wanaotishiwa ni wake. Orodha inatuzungusha katika ulimwengu wa Israeli: Edomu na Moabu, jamii zinazohusishwa na koo za Esau na Loti; makundi yanayohusishwa na Ishmaeli na Hagari; Amoni na Amaleki; Ufilisti na Tiro; na hatimaye Ashuru, jina la nguvu kubwa ya kifalme (Mwanzo 25:12–18; 36:1–9; 19:36–38; 1 Mambo ya Nyakati 5:10; Kutoka 17:8–16).

Majina haya yanaonyesha jinsi jamii inavyojisikia kutengwa kisiasa. Tishio halitoki upande mmoja tu. Mwimbaji anatazama pande mbalimbali, lakini haoni sehemu nyingi zilizo salama. Hata uhusiano wa asili kati ya jamii hauhakikishi kwamba zitaishi kwa amani.

Hata hivyo, kuwa wengi hakumaanishi kuwa sahihi. Muungano unaweza kusaidia biashara, huduma na amani; unaweza pia kupanga uporaji, uonevu na madhara. Watu wengi kukubaliana kufanya jambo la ukatili hakuligeuzi jambo hilo kuwa la haki.

Tusome pia kwa tahadhari ya kihistoria. Orodha hii haithibitishi kwamba kila jamii iliyotajwa ilikuwa na nia ileile nyakati zote, au kwamba kila mwanachama wake aliunga mkono uadui huo. Inatumia majina ya jamii zinazoonekana kuzunguka watu wanaotishiwa ili kueleza hofu yao. Goldingay anasisitiza upana wa orodha hii na ugumu wa kuihusisha na vita moja inayoweza kuthibitishwa (Goldingay 2007, 577–79).

3.4 Kumbukumbu inageuka sala: uliwaokoa walio dhaifu hapo zamani

Zaburi 83:9–12

Zaburi inahama kutoka majina ya maadui wa sasa na kurudi katika Kitabu cha Waamuzi. Wamidiani walishindwa licha ya Gideoni kuwa na kikosi kidogo (Waamuzi 7–8). Sisera na Yabini walishindwa katika simulizi la Debora na Baraka, linalohusishwa na Mto Kishoni (Waamuzi 4–5). Orebu, Zeebu, Zeba na Salmuna wanakumbusha viongozi ambao nguvu zao hazikuweza kuwahakikishia ushindi (Waamuzi 7:25; 8:10–21).

Mwimbaji anakumbuka historia hii si kwa ajili ya kujifunza matukio ya zamani tu. Anayafanya matukio hayo kuwa hoja ya sala: Ee Mungu, wanaotukabili leo si wenye nguvu kuliko wale uliowashinda zamani.

Katika mstari 12, maadui wanasema wanataka kujitwalia makao au malisho ya Mungu. Kauli hiyo inaweza kuhusisha nchi na maeneo yanayohusishwa na uwepo wake. Hoja kuu ni kwamba nchi hiyo si kitu kinachoweza kugawiwa kwa uamuzi wa jeshi lenye silaha nyingi zaidi. Mwimbaji anaiona kuwa mahali ambapo Mungu ameweka dhamana yake.

Lakini tukubali ugumu wa maandiko haya. Sala inaomba hukumu za vita zinazofanana na zilizosimuliwa katika Waamuzi. Hatupaswi kuufuta ugumu huu, wala kudhani kwamba kila taarifa ya vita za zamani katika Biblia ni amri ya kudumu kwa waumini kuiga matendo yote yaliyoelezwa. Hii ni sala inayotolewa katika mazingira ya tishio, na kumbukumbu za historia ndizo zinazoipa picha. Matumizi ya Kikristo yanahitaji kuisoma pamoja na mafundisho mengine ya Biblia kuhusu haki, adui na ufalme wa Mungu.

3.5 Upepo, moto na dhoruba vinaonyesha kiu ya kukomeshwa kwa ukatili

Zaburi 83:13–15

Picha zinazidi kuwa kali. Maadui wafanane na vitu vinavyopeperushwa na upepo; wafukuzwe kama moto unaoenea msituni; wazidiwe na dhoruba. Hapa hakuna picha ya mazungumzo ya polepole. Ombi ni kwamba mipango ya ukatili ivunjwe kwa namna ambayo haitaruhusu kuendelea kwake.

Picha hizi pia zinaonyesha udhaifu uliojificha ndani ya nguvu zinazojiona haziwezi kushindwa. Majeshi na miungano ya kisiasa inaweza kuonekana imesimama imara, lakini mbele za Mungu inaweza kuwa kama makapi yanayopeperushwa (linganisha Zaburi 1:4; Isaya 17:12–14). Nguvu zao ni halisi, lakini si za mwisho.

Mistari hii inaweza kutusumbua kwa sababu mwimbaji anaomba adui watishwe. Ni muhimu kuusikia uzito huo, hasa kwa msomaji ambaye familia yake imewahi kuumizwa na ukatili. Zaburi 83 inaruhusu watu waliotishiwa kupeleka hata hisia kali mbele za Mungu, lakini haiwapi kibali cha kuwatisha raia, kulipiza kisasi dhidi ya jamii nzima, au kuufanya ukatili kuwa ibada.

Kukabili vitisho vya kweli kunaweza kuhitaji kuwalinda waathirika, kutafuta msaada, kuhifadhi ushahidi wa makosa, kudai hatua za haki, na kufanya kazi ya kusimamisha ukatili. Hakuna hatua kati ya hizo inayotutaka tuishangilie maangamizi kwa sababu yake yenyewe.

3.6 Sala ya mwisho inalenga jina la Mungu—lakini ina mvutano mgumu

Zaburi 83:16–18

Mstari 16 unaleta kusudi ambalo huenda hatukulitarajia: adui waone aibu ili walitafute jina la Bwana. Kwa muda mfupi, mwimbaji anaonekana kuomba zaidi ya kuanguka kwao. Anataka kiburi chao kivunjike na watambue kwamba hawawezi kupinga makusudi ya Mungu kana kwamba hawatawajibika.

Lakini mstari 17 unaomba aibu ya kudumu, hofu na kuangamia. Hilo linaonekana kutopatana na mwito wa kumtafuta Mungu. Hata hivyo, mstari 18 unarudia lengo kubwa: watambue kwamba Bwana peke yake ndiye Aliye Juu Zaidi duniani kote.

Ingekuwa rahisi kusema kwamba mistari yote inamaanisha tu adui watubu. Pia tungepotosha shairi kama tungesema kwamba mwimbaji anataka kuuawa kwao tu. Matamanio yote mawili yanaonekana, na yanabaki katika mvutano halisi. Goldingay anaonyesha kwamba zaburi inataka kwa wakati mmoja adhabu, kushushwa kwa kiburi, na kukubaliwa kwa ukuu wa Mungu. Kidner anasisitiza kwamba hata jamii iliyo hatarini haipotezi kabisa mtazamo mpana kuliko ushindi wake: jina la Bwana linapaswa kutambuliwa duniani kote (Goldingay 2007, 582–85; Kidner 2014, 331–33).

Mwisho wa zaburi una mgeuko wenye maana kubwa. Maadui walitaka jina la Israeli lisikumbukwe tena (mst. 4). Mwimbaji anataka jina la Mungu lijulikane (mst. 16, 18). Shairi linahama kutoka njama ya kufuta taifa hadi tangazo kwamba hakuna taifa, milki au muungano wa kijeshi wenye mamlaka ya mwisho juu ya dunia.

Kukubali kwamba Mungu ni mkuu si sawa kila wakati na kutubu kwa hiari. Mtu anaweza kukubali ukweli kwa kulazimishwa na hali. Zaburi haiahidi kwamba kila mnyanyasaji hatimaye atapatanishwa na aliowadhuru. Lakini haituruhusu pia kuishia katika tumaini dogo la jamii moja kuokoka peke yake.

4.0 Tafakari ya Kitheolojia

4.1 Mungu hajifanyi haoni vitisho vinavyohatarisha uhai

Ombi la Mungu kusema linatokana na hofu kwamba watu wataangamizwa bila kizuizi. Katika Biblia nzima, vilio vya wanaotishiwa vina umuhimu mbele za Mungu (Kutoka 3:7–10; Zaburi 10:12–18). Sala haiyapunguzi mateso yao kwa kuwalazimisha waseme bila hisia. Inawapa nafasi ya kusema, “Hili si sawa; utende haki yako.”

4.2 Kusudi la Mungu haliwezi kufananishwa na kila kusudi la taifa

Zaburi hii inazungumza ndani ya historia ya agano la Israeli, ambamo makusudi ya Mungu kwa mataifa yanapitia watu maalumu (Mwanzo 12:1–3). Hilo halimaanishi kwamba kila uamuzi wa kisiasa unaofanywa na watu hao—au baadaye na kanisa au taifa lolote—ni mapenzi ya Mungu. Zaburi 82 imekwisha kuwakemea wenye mamlaka wanaowaacha walio dhaifu bila haki. Hoja ya Zaburi 83 haiwezi kutengwa na wajibu huo wa kutenda haki.

4.3 Biblia inatupatia sala ngumu bila kukana hisia ngumu

Watu wanaotishiwa mara nyingi wanatamani kuokoka na pia kuona walioleta tishio wanaadhibiwa. Zaburi 83 haifichi hisia hizo. Kuwepo kwake katika Maandiko kunatualika kuleta hata maneno makali mbele za Mungu ili yapimwe na haki yake, badala ya kugeuza kisasi binafsi kuwa wajibu mtakatifu (linganisha Zaburi 79:6–9; Warumi 12:17–21).

4.4 Jina la Mungu kujulikana ni kusudi kubwa kuliko adui kushindwa

Neno la mwisho la zaburi halituelekezi kwenye uwanja wa vita, bali kwenye utambulisho wa Mungu Aliye Juu Zaidi. Ombi la mstari 16 kwamba maadui wamtafute Mungu linatuzuia kuisoma kama wimbo wa kujisifu kwa kabila moja. Lakini mstari 17 nao unatuzuia kujifanya kwamba maswali yote kuhusu adhabu na upatanisho tayari yamepata jibu. Sehemu nyingine za Biblia zinaunganisha hukumu ya Mungu na mwito wake kwa watu wageuke waishi (Ezekieli 18:23, 32; Yona 3–4).

5.0 Mtazamo wa Biblia Nzima na Kristo

Mwanzo wa Zaburi 83 unatukumbusha Zaburi 2, ambamo mataifa yanapanga kupinga utawala wa Mungu. Mstari wake wa mwisho unaitikia sala ya Zaburi 82:8 kwamba Mungu ainuke kuitawala dunia. Kitabu cha Esta kinatoa simulizi lingine la njama ya kuangamiza jamii nzima; Zaburi 83 inatupatia lugha ya kishairi ya kutaja hofu hiyo (Esta 3:6–9; 9:1–2).

Hata hivyo, hadithi ya Biblia haiishii katika usalama wa jamii moja. Ahadi ya Mungu kwa Abrahamu inaelekea kwenye baraka kwa jamaa zote za dunia (Mwanzo 12:3). Manabii wanaweza kuona hata mataifa yaliyokuwa maadui yakimgeukia Bwana na kumwabudu (Isaya 19:19–25; Zekaria 8:20–23). Maono hayo hayafuti historia ya mateso. Yanapanua tumaini liende mbali kuliko uadui wa kudumu.

Katika Injili, Yesu anaishi ndani ya historia ya Israeli na anakabili uadui, njama na ukatili. Hafundishi wanafunzi wake kukana makosa au kuwaacha waathirika bila msaada. Lakini anawaagiza wawapende na kuwaombea adui zao, anakataa kulifanya kisasi kuwa tabia ya ufalme wake, na anawaombea msamaha wale wanaomtendea ukatili msalabani (Mathayo 5:43–48; Luka 23:34; Yohana 18:36). Ufufuo wake unatangaza kwamba ukatili na kifo havina mamlaka ya mwisho (Matendo 2:23–24; 1 Wakorintho 15:20–26).

Hii haimaanishi kwamba Zaburi 83 ni unabii wa moja kwa moja unaoeleza hatua zote za kusulubiwa kwa Yesu. Ni usomaji wa Kikristo katika mwanga wa Biblia nzima, unaouliza jinsi kilio cha zaburi kuhusu haki kinavyoelekezwa upya kupitia Masihi aliyesulubiwa na kufufuka. Msalaba unaonyesha kina cha uadui wa kibinadamu, lakini pia unafungua uwezekano wa watu waliokuwa maadui kuwa majirani waliopatanishwa (Waefeso 2:13–18). Wakati huohuo, Agano Jipya linaendelea kutangaza hukumu ya Mungu dhidi ya uovu (Matendo 17:30–31; Ufunuo 21:3–8).

Kwa hiyo mwitikio wa Kikristo si kushangilia ukatili wala kuifuta haki. Ni kutafuta ulinzi kwa walio hatarini, uwajibikaji kwa wanaoumiza wengine, toba pale inapowezekana, na upatanisho wa jamii chini ya utawala wa Kristo. Lengo letu si kuichukua orodha ya maadui wa Zaburi 83 na kuibandika juu ya jamii za leo. Ni kushuhudia kwamba hakuna mamlaka inayoweza kujitangaza kuwa bwana wa mwisho juu ya uhai wa watu.

6.0 Matumizi Katika Maisha

Taja tishio kwa ukweli. Wewe au wengine mnapokabili vitisho na ukatili, msivipunguze kwa kisingizio cha kuonyesha imani. Tafuteni usalama, watu wa kuaminika na msaada unaofaa. Sala iambatane na hatua za kuwalinda wanaotishiwa.
Usidhanie kwamba muungano wenye nguvu una haki kwa sababu tu unaungwa mkono na wengi. Kabla ya kujiunga na kampeni au kundi fulani, uliza nani anayeumizwa, kama madai yake ni ya kweli, na kama linaheshimu utu wa wanaotofautiana nalo.
Ipeleke hasira mbele za Mungu kabla ya kuongozwa nayo. Zaburi 83 inaonyesha ukubwa wa hofu na ghadhabu. Ruhusu sala ikuzuie kulipiza kisasi kwa pupa na kukuelekeza kwenye haki na hatua zenye uwajibikaji.
Usizigeuze jamii za kale kuwa maadui wa leo. Kataa mahubiri au kauli zinazotumia majina ya makabila ya Biblia kuwafanya watu wanaoishi leo waonekane maadui wa Mungu kwa asili yao. Pima matendo na maamuzi kwa haki, si kwa kuwahukumu watu wote kwa historia ya ukoo.
Omba ushindi wenye upeo mpana. Usitafute kukomeshwa kwa ukatili pekee, bali pia ukweli kujulikana, wahusika kuwajibishwa, toba inapowezekana, na amani. Pale ambapo upatanisho hauko salama kwa sasa, mipaka yenye hekima bado inaweza kuhitajika.

7.0 Maswali ya Tafakari

Kuna tofauti gani kati ya Zaburi 83 kumlilia Mungu na kutumia hasira kuchochea watu walipize kisasi?
Mpango wa kulifuta jina la Israeli katika mstari 4 unaonyesha kwa namna gani uzito wa tishio hilo?
Kwa nini ni hatari kuhamisha moja kwa moja majina ya jamii za kale katika zaburi hii na kuyatumia kwa makabila au mataifa ya leo?
Maombi yanayotofautiana katika mistari 16 na 17 yanatufundisha nini kuhusu mvutano kati ya haki, adhabu na tumaini la toba?
Kanisa au jamii yetu inaweza kukabili uovu kwa ujasiri bila kupoteza tumaini kwamba waliokuwa maadui wanaweza kujifunza kumtambua Mungu na kuishi kwa amani?

8.0 Sala ya Mwitikio

Ee Mungu Aliye Juu Zaidi, wakati sauti za vitisho zinapokuwa kubwa kuliko sala zetu, wakati wenye nguvu wanapopanga kuufuta utu na mustakabali wa wengine, usituache tuchukulie subira yako kuwa kutokujali.

Sikiliza waliojaa hofu. Walinde walio katika hatari ya ukatili, watetee walio dhaifu, na uifunue mipango inayotegemea ukatili na uongo.

Usituache tulitumie jina lako kuhalalisha kisasi. Pale tulipoungana na watu kutenda yasiyo ya haki, tupe ujasiri wa kujitenga nayo na kurekebisha tuliyoharibu. Pale hasira inapowaka ndani yetu, igeuze kuwa matendo ya kweli na haki, wala si chuki.

Kivunje kiburi kinachoharibu maisha. Wafikishe watenda mabaya kwenye uwajibikaji. Pale toba inapowezekana, fungua njia yake; pale hatari inapoendelea, wape wanaotishiwa kimbilio na ulinzi wenye hekima.

Jina lako lijulikane, si kupitia majivuno yetu, bali kupitia haki yako na rehema zako. Katika Yesu Kristo, Mfalme aliyesulubiwa na kufufuka, tufundishe kuingojea hukumu yako huku tukiishi kama watu wa amani.

Amina.

9.0 Dirisha la Kinachofuata

Zaburi 83 inamalizia mkusanyiko wa Asafu kwa sauti ya mataifa yanayotisha na sala kwamba dunia yote imtambue Mungu Aliye Juu Zaidi. Zaburi 84 inatufungulia mazingira tofauti: mwabudu anayetamani makao ya Bwana. Katika zaburi moja, watu wanaogopa kuangamizwa; katika inayofuata, mtu anatamani mahali pa kukutana na uwepo wa Mungu.

Uhusiano huu ni zaidi ya kubadilika kwa hisia. Zaburi 83 inaomba usalama mbele ya maadui. Zaburi 84 inachunguza baraka ya kumtumaini Mungu hata wakati safari ni ngumu. Mungu ambaye jina lake linapaswa kujulikana duniani kote ndiye pia Mungu ambaye uwepo wake unakuwa nyumbani kwa msafiri. Tunahama kutoka kuzingirwa na vitisho hadi kutamani uwepo wa Mungu; kutoka hofu ya kupoteza mahali petu hadi furaha ya kupata kimbilio kwake.

10.0 Orodha ya Vyanzo

Maandiko: Zaburi 83; Zaburi 2, 79, 82 na 84; Mwanzo 12; Kutoka 3 na 17; Waamuzi 4–8; 2 Mambo ya Nyakati 20; Esta 3 na 9; Isaya 19 na 42; Mathayo 5; Luka 23; Yohana 18; Waefeso 2; Warumi 12; Ufunuo 21. Kauli za Biblia zimefupishwa au kuchambuliwa badala ya kudaiwa kuwa nukuu za neno kwa neno kutoka tafsiri ambayo haijathibitishwa.

BibleProject. Bila mwaka. The Book of Psalms: Study Notes. Hasa uk. 14–15 kuhusu muundo na teolojia ya Kitabu cha Tatu. Nyenzo ya kujifunzia iliyopo katika mradi.

Goldingay, John. 2007. Psalms, Volume 2: Psalms 42–89. Baker Commentary on the Old Testament Wisdom and Psalms. Grand Rapids, MI: Baker Academic, uk. 571–85 (Zaburi 83).

Kidner, Derek. 2014. Psalms 73–150. Kidner Classic Commentaries. Downers Grove, IL: InterVarsity Press, uk. 330–33 (Zaburi 83; kilichapishwa kwa mara ya kwanza mwaka 1975).

Zaburi 83 — Mataifa Yanapopanga Kulifuta Taifa