Zaburi 60: Tumaini Baada ya Kushindwa

Kuporomoka, kukumbuka neno, na kupata ujasiri tena

1.0 Utangulizi: “Umetukataa”

Wakati mwingine imani haijaribiwi na ukimya, bali na kumbukumbu ya kile Mungu aliwahi kusema. Zaburi 60 inauliza tufanye nini hali ya sasa inapopingana na ahadi ya zamani.

Zaburi 60 inaanza kwa mshtuko.

“Ee Mungu, umetukataa, umetuvunja; umekasirika; uturudie!” (Zab. 60:1).

Lugha hapa ni ya taifa, si ya mtu mmoja tu. Nchi imetikisika. Watu wanayumba kama waliokunywa divai kali. Vita vimeenda vibaya kiasi kwamba jumuiya nzima inajisikia imepasuka.

Kinachofanya sala hii kuwa nzito zaidi ni kwamba hawa si watu waliomsahau Mungu. Zaburi inawaita wanaomcha na “wapendwa wako” (mst. 4–5).

Kwa hiyo chini ya maombolezo kuna swali gumu:

Inawezekanaje watu wa Mungu wapitie kushindwa kunakohisi kama kukataliwa?

Zaburi haijibu kwa kujifanya kushindwa huku ni jambo dogo.

Wala haitupi neno la Mungu la zamani.

Badala yake, inaleta maafa ya sasa katika mazungumzo na kile Mungu alichokwisha kusema.

Zaburi 60 inahusu imani baada ya kuporomoka: kutaja kushindwa kwa uaminifu, kukumbuka neno la Mungu la awali, na kukataa kufanya nguvu za wanadamu kuwa chanzo cha mwisho cha wokovu.

2.0 Muktadha wa Kihistoria na Kifasihi

Zaburi 60 iko katika Kitabu cha Pili cha Zaburi (Zab. 42–72). Kichwa chake kinaiunganisha na vita vya Daudi dhidi ya Aramu na Edomu na ushindi wa Yoabu katika Bonde la Chumvi. Uhusiano wa moja kwa moja kati ya kichwa na hali ya zaburi si rahisi kujengwa upya, kwa sababu wimbo wenyewe unasikika kama Israeli imepata pigo kubwa vitani.

Kwa hiyo Goldingay anajikita zaidi katika hali ya kiroho iliyo wazi: jumuiya imeshindwa, inahisi Mungu amewaacha, na inarudi kwenye neno ambalo Mungu aliwahi kusema.

Zaburi ina sehemu tatu pana.

Mistari 1–5 ni malalamiko na ombi. Mistari 6–8 inanukuu au kukumbuka tangazo la Mungu juu ya nchi ya Israeli na mataifa yanayoizunguka. Mistari 9–12 inarudi kwenye mgogoro wa sasa, inakiri utupu wa wokovu wa kibinadamu, na kuishia kwa uhakika:

“Kwa Mungu tutafanya kwa ushujaa.”

Jambo la kuvutia zaidi ni sehemu ya katikati.

Jibu la kuporomoka kwa sasa si ahadi mpya.

Ni neno la zamani linalokumbukwa tena.

3.0 Kutembea Ndani ya Zaburi

3.1 “Umetukataa” — Kushindwa Kunapogeuka Swali la Kitheolojia (mst. 1–3)

“Ee Mungu, umetukataa.”

Zaburi haianzi kwa kulaumu mkakati wa kijeshi, uongozi mbaya, muda mbaya, au nguvu za adui.

Inamwelekea Mungu.

Hilo linaweza kusikika kali, lakini linaonyesha mtazamo wa agano wa Zaburi. Maisha ya Israeli yamefungwa na Mungu. Kwa hiyo kushindwa hakuwezi kujadiliwa kana kwamba Mungu hahusiki.

“Umetuvunja.”

“Umekasirika.”

“Umeitikisa nchi.”

“Umewaonyesha watu wako mambo magumu.”

Hii ni lugha ya jumuiya ambayo dunia yake imepoteza uthabiti.

Nchi yenyewe inakuwa picha ya hali yao: imepasuka, imetikisika, na inahitaji kutengenezwa.

Kisha inakuja picha ya divai:

“Umetunywesha divai ya kutuyumbisha.”

Kushindwa kumewachanganya.

Hawawezi kusimama sawa.

Hivyo ndivyo maumivu ya jumuiya yanavyohisiwa. Ardhi iliyozoeleka haisikiki tena imara.

3.2 Bendera ya Watu Wanaokimbia (mst. 4)

“Umewapa wanaokucha bendera, ili wakimbilie humo kwa sababu ya upinde.”

Mstari huu ni mgumu, na tafsiri hutofautiana.

Goldingay anaiona bendera kama mahali pa kukimbilia mbele ya mishale, na hapo kuna kejeli yenye uchungu. Kwa kawaida bendera hukusanya askari ili waende vitani na kushinda.

Hapa inawakusanya watu wanaokimbia.

Picha inaonyesha aibu ya kushindwa.

Hawa si watu wanaosherehekea ushindi.

Wanajaribu kuishi.

Lakini hata hapa zaburi inawaita “wanaokucha.”

Kushindwa hakujafuta utambulisho wao.

Hilo ni muhimu.

Majira mabaya si ushahidi wa moja kwa moja kwamba watu wa Mungu wameacha kuwa wake.

3.3 “Waokoe Wapendwa Wako” — Utambulisho Unakuwa Msingi wa Sala (mst. 5)

“Ili wapendwa wako waokolewe, okoa kwa mkono wako wa kuume, utujibu.”

Sala inazidi kuwa ya ndani.

Watu wanakimbilia uhusiano wao na Mungu.

Ni “wapendwa wako.”

Huo si majivuno.

Ni lugha ya agano.

Maana ya ombi ni:

Tenda kwa sababu sisi ni wako.

Mkono wa kuume wa Mungu, ambao mara nyingi ni picha ya nguvu na ushindi, unaitwa tena.

Watu wasioweza kujisimamisha wanamwomba Mungu anyooshe mkono unaoweza.

3.4 “Mungu Amenena” — Kulikumbuka Neno Katikati ya Kushindwa (mst. 6–8)

Kisha sauti ya zaburi inabadilika:

“Mungu amesema katika utakatifu wake.”

Hapo ndipo kiini.

Hali ya sasa inasema, “Tumeshindwa.”

Neno linalokumbukwa linasema, “Nchi ni yangu.”

Shekemu.

Sukothi.

Gileadi.

Manase.

Efraimu.

Yuda.

Kisha Moabu, Edomu, na Ufilisti.

Jiografia inageuka kuwa teolojia.

Mungu anataja nchi kuwa yake na mataifa yanayoizunguka kuwa chini ya utawala wake.

Hoja si kujivuna kwa taifa.

Hoja ni ufalme wa Mungu.

Kushindwa kumefanya ramani ionekane kana kwamba mtu mwingine ndiye anayeimiliki.

Neno la Mungu linasema sivyo.

Ndiyo maana kukumbuka kunakuwa tendo la imani.

3.5 Neno Haliondoi Tatizo Mara Moja (mst. 9–10)

Baada ya kukumbuka tangazo la Mungu, zaburi inafanya jambo la kushangaza.

Inarudi kwenye malalamiko.

“Ni nani atakayenipeleka katika mji wenye ngome? Ni nani atakayeniongoza mpaka Edomu?”

Kisha:

“Je, si wewe, Ee Mungu, uliyetukataa? Wala hutoki pamoja na majeshi yetu.”

Neno lililokumbukwa halijafuta mgongano.

Hili ni muhimu.

Imani ya Biblia haitutaki tulazimishe mazingira yajibu haraka.

Watu wanaweza kulikumbuka neno la Mungu na bado kusema:

Lakini angalia kinachotokea sasa.

Huo mgongano ni sehemu ya imani iliyokomaa.

Hatuchagui kati ya ahadi na maumivu.

Tunavileta vyote katika sala moja.

3.6 “Msaada wa Mwanadamu ni Bure” — Kuvunjika kwa Usalama wa Uongo (mst. 11)

“Utupatie msaada dhidi ya adui, maana wokovu wa mwanadamu ni bure.”

Zaburi imefika kwenye uwazi.

Msaada wa kibinadamu haukataliwi kabisa. Majeshi bado yanakwenda. Viongozi bado wanafanya kazi.

Lakini nguvu za kibinadamu haziwezi kubeba uzito wa tumaini la mwisho.

“Bure” hapa ni kitu kisicho na uzito wa kutosha, kisichoweza kuokoa kwa maana ya mwisho.

Kushindwa kumevunja udanganyifu.

Huenda watu walikuwa na ahadi ya Mungu lakini bado waliamini mno nguvu inayoonekana.

Sasa wanajua tofauti.

3.7 “Kwa Mungu Tutafanya kwa Ushujaa” — Ujasiri Bila Kujitegemea (mst. 12)

Zaburi inaishia:

“Kwa Mungu tutafanya kwa ushujaa; maana yeye ndiye atakayewakanyaga adui zetu.”

Hii si kurudi kwenye majivuno.

Sarufi ya imani imebadilika.

Si:

Sisi tuna nguvu.

Bali:

Kwa Mungu.

Si:

Tutawashinda kwa sababu sisi ni bora.

Bali:

Yeye atatenda.

Watu wanainuka kutoka kushindwa wakiwa na ujasiri, lakini si na udanganyifu.

Hiyo ni nguvu ya aina nyingine.

4.0 Tafakari ya Kitheolojia

Kushindwa Kunaweza Kuwa Mgogoro wa Kutafsiri Maisha

Zaburi 60 si habari ya kupoteza vita tu.

Ni habari ya kile kushindwa kunachoonekana kusema kuhusu Mungu.

Ndiyo maana sala ni nzito.

Mazingira yanapoonekana kupingana na ahadi, vita kubwa huwa ya kutafsiri:

Hii ina maana gani?

Zaburi haikimbilii jibu.

Kulikumbuka Neno la Mungu ni Tendo la Kupinga Kukata Tamaa

Katikati ya Zaburi 60 kuna tangazo linalokumbukwa.

Watu wanarudi kwenye kile Mungu alisema.

Kumbukumbu inakuwa silaha dhidi ya kukata tamaa.

Hali ya sasa ni halisi.

Lakini si hadithi yote.

Utambulisho wa Agano Hudumu Katika Majira Magumu

Watu wanajiita wanaomcha Mungu na wapendwa wake huku bado wakizungumza juu ya kukataliwa.

Mvutano huo ni muhimu.

Kupitia nidhamu, kuchelewa, au ukimya unaoonekana kutoka kwa Mungu hakufuti moja kwa moja kuwa wake.

Nguvu za Mwanadamu Lazima Ziwekwe Mahali Pake

Kauli ya mwisho haikatai juhudi za kibinadamu.

Inakataa kuzifanya sanamu.

Tendo la mwanadamu lina nafasi.

Wokovu wa mwanadamu hauna nafasi ya mwisho.

“Kwa Mungu” ndiyo tofauti kati ya ujasiri na kujitegemea.

5.0 Upeo wa Kikanoni na Kristo

Zaburi 60 iko ndani ya muundo mpana wa Biblia.

Israeli mara nyingi inafika mahali ambapo hali ya sasa inaonekana kupingana na ahadi ya zamani.

Abrahamu anapokea ahadi kisha anasubiri.

Israeli anatoka Misri na kukuta bahari mbele na Farao nyuma.

Daudi anatiwa mafuta kisha anawindwa.

Baadaye uhamisho Babeli unaifanya Zaburi 60 kuwa na swali kubwa zaidi: kama Mungu alimwahidi Daudi ufalme, kuanguka kwa Yerusalemu kunamaanisha nini?

Agano Jipya linafikisha mgongano huu kileleni msalabani.

Yesu anatangazwa kuwa Masihi, Mwana, na Mfalme.

Kisha anakataliwa, anadhalilishwa, na kuuawa.

Kwa muda, ahadi inaonekana imeshindwa.

Ufufuo hauufuti msalaba.

Unautafsiri.

Ahadi ya Mungu haivunjwi na kuporomoka kunakoonekana.

Inapita katikati yake.

Kwa hiyo Zaburi 60 inatuandaa kwa imani inayoweza kushikilia ahadi na kushindwa kwa wakati mmoja hadi Mungu afunue kile ambacho mazingira wala kumbukumbu haviwezi kueleza peke yake.

6.0 Maisha ya Kila Siku

1. Kiri kushindwa kwa uaminifu. Usiliite anguko “ushindi” kwa sababu tu unataka kusikika mwenye imani.

2. Jiulize mgogoro huu unakufanya uamini nini kuhusu Mungu. Wakati mwingine jeraha kubwa ni hadithi tunayojianza kuiamini kuhusu kutokuwepo kwake.

3. Rudi kwenye kile Mungu amesema kweli. Kumbukumbu inaweza kuishikilia imani wakati hali ya sasa haina uthabiti.

4. Usilazimishe mgongano utoweke haraka. Unaweza kuamini ahadi na bado kuomboleza hali inayopingana nayo.

5. Acha majira magumu yafunue usalama wa uongo. Nguvu, fedha, sifa, mipango, na ushawishi wa wanadamu haviwezi kubeba uzito wa wokovu.

6. Omba kutoka katika utambulisho wa agano. “Wapendwa wako” ni mwanzo wenye nguvu kuliko “utendaji wetu.”

7. Songa mbele pamoja na Mungu, si kwa ajili ya Mungu tu. Uhakika wa mwisho wa zaburi ni wa uhusiano: “Kwa Mungu tutafanya kwa ushujaa.”

7.0 Maswali ya Tafakari

1. Ni hali gani ya sasa inayoonekana kupingana na jambo nililoamini Mungu aliahidi?

2. Kushindwa huku kumenifanya niwaze nini kuhusu Mungu?

3. Ni neno gani la Mungu ninahitaji kukumbuka bila kulitumia kuficha maumivu ya sasa?

4. Ni wapi nimezitegemea mno nguvu za wanadamu?

5. Inamaanisha nini kwangu kuomba kama mmoja wa “wapendwa” wa Mungu?

6. Ni hatua gani ya ujasiri ninayoweza kuchukua “kwa Mungu” badala ya kujitegemea?

8.0 Sala ya Itikio

Ee Mungu wa ahadi, wakati mwingine ardhi chini yetu huhisi imepasuka.

Tumejua kushindwa. Tumetikisika. Tumejiuliza kama umetugeuzia uso.

Usituache tudanganye kuhusu maumivu.

Lakini pia usiache maumivu yafute neno lako.

Tukumbushe kile ulichosema. Tukumbushe sisi ni nani kwako.

Vunja tumaini letu katika nguvu za wanadamu peke yake.

Tusaidie pale msaada wetu wenyewe unapokuwa mtupu.

Na tutakapoinuka tena, tulinde na majivuno.

Ujasiri wetu uwe na msingi huu mmoja:

Pamoja nawe, tutasonga mbele.

Amina.

9.0 Dirisha la Zaburi Inayofuata

Zaburi 60 inaishia na watu wanaopata ujasiri tena kwa kulikumbuka neno la Mungu.

Zaburi 61 itakuwa ya binafsi zaidi na tulivu zaidi.

Uwanja wa vita utaacha nafasi kwa umbali.

Kilio kitatoka “mwisho wa dunia,” kutoka moyo unaozimia.

Na sala itaomba kuongozwa kwenye mwamba ulio juu kuliko nafsi.

10.0 Marejeo

Goldingay, John. Psalms, Volume 2: Psalms 42–89. Baker Commentary on the Old Testament Wisdom and Psalms. Grand Rapids: Baker Academic, 2007.

Kidner, Derek. Psalms 1–72. Kidner Classic Commentaries. Downers Grove, IL: IVP Academic, 2008.

BibleProject. The Book of Psalms: Study Notes.

BibleProject. “The Book of Psalms.” Old Testament Overview Guide.

Zaburi 60 — Kushindwa Kunapoonekana Kupingana na Ahadi