Maombi Yanafanya Kazi: Sababu Kumi za Kuamini

01

Utangulizi

Kama anajua maneno yetu kabla hayajatoka midomoni, kuna haja gani ya kuyasema?

Na tunapaswa kuelewaje sala zinazotolewa kwa machozi, lakini hakuna kinachoonekana kubadilika?

Watu husali nje ya vyumba vya hospitali, mbele ya bili wasizoweza kulipa, kando ya kitanda cha mtoto mgonjwa, na katika ukimya unaokuja baada ya maneno yote kuisha. Wengine hupata faraja na kuona milango ikifunguka. Wengine hukumbuka walivyoomba kwa moyo wote, lakini hali haikubadilika.

Hivyo swali hili lina uzito: ikiwa Mungu tayari anajua tunachohitaji, na ikiwa makusudi yake hayawezi kubadilishwa kwa wingi wa maneno, maombi yanafanya nini hasa?

Yesu anasema Baba anajua mahitaji ya watoto wake kabla hawajaomba. Lakini mara baada ya kusema hivyo, anawafundisha kuomba (Mathayo 6:7–13). Mpangilio huo ni muhimu.

Maombi si taarifa ya habari kwa Mungu asiyejua. Wala si mbinu ya kuhakikisha tunapata kila tunachotaka. Ni namna ya kuishi katika uhusiano na Mungu anayetujua tayari, anayepokea vilio vyetu vya kweli, anayetushirikisha katika kazi yake, na wakati mwingine kutenda kwa namna ambayo hatukuitarajia.

Sababu hizi kumi zinatualika kuamini katika maombi bila kutengeneza ahadi kwamba kila ombi litaishia jinsi tulivyotamani.

02

Sababu Kumi za Kuamini

03

1. Mungu kujua mahitaji yetu hakuondoi umuhimu wa kuzungumza naye

Yesu anaonya dhidi ya kurundika maneno kana kwamba kurudia-rudia kunaweza kumlazimisha Mungu asikilize. “Baba yenu anajua mnayohitaji kabla ninyi hamjamwomba,” anasema—halafu mara moja anawafundisha wanafunzi wake jinsi ya kuomba (Mathayo 6:7–9). Mtunga zaburi naye anasema Mungu analijua neno hata kabla halijafika ulimini (Zaburi 139:1–4).

Katika Biblia, Mungu kujua yote si sababu ya kunyamaza. Ndiyo msingi unaotupa ujasiri wa kuzungumza naye.

Mzazi anaweza kujua kuwa mtoto wake anaogopa, lakini bado akaketi kando ya kitanda na kumruhusu aongee. Mtoto hazungumzi kwa sababu mzazi amekosa taarifa; anazungumza kwa sababu yupo pamoja naye. Bila shaka Mungu ni mkuu zaidi kuliko mzazi wa kibinadamu, lakini picha hii inatusaidia kuelewa jambo moja: katika sala hatumpelekei Mungu taarifa mpya. Tunamletea maisha yetu halisi.

Ujumbe wa Maisha: Omba bila kuwa na hofu ya kumkumbusha Mungu mambo ambayo unadhani ameyapuuza au kuyasahau..

04

2. Yesu mwenyewe aliomba, hata wakati njia iliyokuwa mbele yake ilikuwa ngumu

Injili zinaonyesha Yesu akijitenga mara kwa mara ili kuomba, hata katikati ya watu wengi waliokuwa wakimhitaji (Luka 5:15–16). Gethsemane, alipokuwa akikabili msalaba, aliomba kikombe kilichokuwa mbele yake kimuepuke. Hata hivyo, alijiweka katika mapenzi ya Baba (Marko 14:32–36).

Yesu alimjua Baba kwa ukaribu kuliko mtu mwingine yeyote. Kuomba kwake hakukuonyesha ukosefu wa imani. Kulikuwa sehemu ya namna alivyoishi kwa kumtegemea Baba.

Na jambo muhimu ni hili: njia ya maumivu haikutoweka.

Hivyo basi, kielelezo cha Yesu hakipaswi kutafsiriwa kama ahadi ya ukombozi dhidi ya kila jaribu kwa waumini wanaosali. Badala yake, kinatupa uhalali wa kumweleza Mungu kwa uwazi hofu zetu, matamanio yetu, na yale tunayoomba kuepushwa nayo, huku tukiendeleza imani dhabiti kwake.

Mtu anayesubiri majibu ya vipimo hospitalini hahitaji kuchagua kati ya kusema, “Ninaogopa,” na kusema, “Ninamwamini Mungu.” Yesu alibeba yote mawili katika sala.

Ujumbe wa Maisha: Mwambie Mungu kwa uwazi kile unachotamani kikuepuke, kisha endelea kukaa naye unapokabili kinachokuja.

05

3. Maombi yanaupa uchungu na malalamiko sauti ya kweli

“Hata lini?” ni sala ya Biblia (Zaburi 13:1–2). Si ushahidi kwamba mtu amepoteza imani.

Zaburi nyingine zinazungumza waziwazi kuhusu machozi, upweke, maswali, na uchovu wa kusubiri (Zaburi 42:3–5). Maombolezo ya kibiblia hayamlazimishi mwenye huzuni afike haraka kwenye mwisho wa furaha. Yanamfundisha kumwelekea Mungu akiwa bado katikati ya maumivu yake.

Mtu ambaye familia yake imeomba kwa miezi mingi juu ya ugonjwa anaweza kukosa maneno ya shukrani usiku huu. Anaweza tu kusema, “Mungu, sielewi. Nimechoka.”

Sala hiyo haiuondoi ugonjwa mara moja. Haiyafuti majonzi ghafla. Lakini inakataa upweke wa kuumia bila kuwa na mahali pa kupeleka uchungu.

Hivi ndivyo maombi yanavyofanya kazi: yanaupa moyo nafasi ya kusema ukweli mbele za Mungu bila kujilazimisha kuvaa tabasamu ambalo hauwezi kulibeba.

Ujumbe wa Maisha: Peleka uchovu, maswali, na hata malalamiko yako mbele za Mungu. Sala ni mahali pa kusema kweli.

06

4. Sala ya Bwana inaelekeza macho yetu kwenye ufalme wa Mungu

Yesu anawafundisha wanafunzi wake waanze kwa jina la Baba, ufalme wake, na mapenzi yake kabla ya kuomba mkate wa kila siku, msamaha, na kuokolewa na uovu (Mathayo 6:9–13).

Hivyo maombi si orodha tu ya mahitaji binafsi. Yanatuunganisha na kusudi kubwa zaidi la Mungu—ulimwengu ambamo mapenzi yake yanatendeka “duniani kama mbinguni.”

Hilo linabadilisha namna tunavyoona maisha yetu.

Tunaweza kuingia katika sala tukitamani kumshinda mtu tunayeshindana naye. Lakini baada ya kuomba mapenzi ya Mungu yatendeke, tunaweza kuanza kumuona huyo mtu kama mwanadamu anayestahili kutendewa kwa haki.

Tunaweza kuomba mkate wa kila siku, halafu macho yetu yakafunguka kumwona jirani ambaye hana chakula.

Hii haimaanishi kwamba sala husafisha nia zetu mara moja. Lakini inaziweka tamaa zetu chini ya nuru ya kusudi kubwa la Mungu—haki, rehema, upatanisho, na utegemezi kwake.

Ujumbe wa Maisha: Ruhusu sala aliyotufundisha Yesu ichunguze pia mipango yako, si kuwasilisha mahitaji yako pekee.

07

5. Maandiko yanaonyesha Mungu akijibu maombi bila kuyafanya kuwa kanuni ya kudhibiti matokeo

Petro alipofungwa, kanisa lilimwombea kwa bidii, na Matendo inasimulia jinsi alivyofunguliwa gerezani kwa namna isiyotarajiwa (Matendo 12:5–17).

Lakini sura hiyo hiyo inatuambia kwamba Yakobo alikuwa ameuawa (Matendo 12:1–2).

Maandiko hayasemi kwamba waliomwombea Petro walikuwa na imani kubwa zaidi kuliko waliomwombea Yakobo. Badala yake, Biblia inaweka ukombozi na maombolezo karibu pamoja.

Hilo ni muhimu sana.

Tunaweza kumshukuru Mungu mlango unapofunguka bila kumlaumu mtu ambaye mlango wake umeendelea kufungwa. Hatuwezi kusema familia iliomba vibaya kwa sababu mpendwa wao alikufa.

Biblia inatualika kuomba kwa sababu Mungu anaweza kutenda. Lakini haitupi uwezo wa kuamuru muda wake wala kuhakikisha matokeo fulani kwa kila ombi.

Kanisa la kwanza liliomba katika ulimwengu ambamo miujiza na maombolezo yote mawili yalikuwa halisi.

Ujumbe wa Maisha: Omba kwa ujasiri na mshukuru Mungu msaada unapokuja, lakini usitumie matokeo kupima imani ya mtu mwingine.

08

6. Kuomba mkate wa leo kunatufundisha kumtegemea Mungu leo

Yesu anatufundisha kuomba, “Utupe leo riziki yetu” (Mathayo 6:11). Pia anatuhimiza tumwombe Baba anayewapa watoto wake vitu vyema (Mathayo 7:7–11).

Ombi hili linahusu maisha ya kawaida kabisa: chakula mezani, mahitaji ya familia, na nguvu za kukabili siku iliyo mbele yetu. Mungu hayuko mbali kiasi kwamba mahitaji ya kawaida ya nyumbani hayamhusu.

Lakini kuomba mkate pia kunabadilisha jinsi tunavyomtazama mwenye njaa.

Pindi ninapokuwa na rasilimali za kushiriki, inawezekana kabisa mimi ndiye chombo cha Mungu cha kujibu maombi hayo. Muhitaji anayekabiliwa na ukosefu wa chakula hahitaji kuhubiriwa tu kuhusu imani na kumtegemea Mungu, bali anahitaji uthibitisho wa imani hiyo kwa vitendo.

Sala inaweza kumfundisha mwenye ziada kutoa. Na inaweza kumsaidia mwenye uhitaji kuomba bila aibu. Wote wawili wanasimama mbele za Baba mmoja.

Ujumbe wa Maisha: Omba kile unachohitaji leo, lakini pia tazama ni nani anayehitaji kile ambacho wewe unaweza kutoa.

09

7. Kuwaombea wengine kunapanua upendo wetu

Paulo anawahimiza waamini kuwaombea watu wote, pamoja na wenye mamlaka, kwa sababu Mungu anatamani watu waijue kweli (1 Timotheo 2:1–4). Pia anawaombea Wafilipi kwamba upendo wao uzidi kukua pamoja na maarifa na uwezo wa kupambanua (Wafilipi 1:9–11).

Kuombea wengine kunapanua duara la watu tunaowajali.

Wakati mwingine jina moja lililoandikwa kwenye karatasi linaweza kusimamisha haraka ya siku: mwalimu aliyechoka, jirani ambaye hamkubaliani, rafiki anayesubiri kazi, au familia inayopitia kipindi kigumu.

Kumwombea mtu hakutupi mamlaka juu ya maamuzi yake. Wala sala haipaswi kuchukua nafasi ya kumsikiliza au kumsaidia kwa vitendo.

Lakini inaweza kuufanya moyo wetu umkumbuke kwa uthabiti zaidi, ili sala ikiisha upendo ujue pa kuelekea.

Ujumbe wa Maisha: Mtaje mtu mmoja mbele za Mungu, kisha uliza ni tendo gani moja la upendo unaloweza kumfanyia.

10

8. Kuungama katika sala kunatuondoa nyuma ya visingizio

Yesu anasimulia habari ya mtu anayejisifu kwa mafanikio yake ya kidini na mtoza ushuru ambaye anaomba tu, “Mungu, uniwie radhi mimi mwenye dhambi.” Yesu anasema huyu wa pili ndiye aliyerudi nyumbani akiwa amehesabiwa haki (Luka 18:9–14).

Mtunga zaburi naye anaeleza nafuu aliyopata baada ya kuacha kuficha dhambi yake na kuikiri mbele za Mungu (Zaburi 32:3–5).

Sala inatupa mahali pa kuacha kujitetea.

Tuna uwezo wa kukiri kile tulichotenda kwa unyoofu—bila kukipamba, bila kupunguza uzito wake, na bila kuhamishia lawama kwa wengine

Lakini kuungama mbele za Mungu hakuchukui nafasi ya kuomba msamaha kwa mtu tuliyemuumiza au kurekebisha jambo tunaloweza kulirekebisha. Yesu mwenyewe anatufundisha kutafuta upatanisho tunapokumbuka kuwa ndugu ana jambo dhidi yetu (Mathayo 5:23–24).

Sala si njia ya kukwepa uwajibikaji. Mara nyingi ndipo uwajibikaji huanzia.

Ujumbe wa Maisha: Litaje kosa lako kwa ukweli mbele za Mungu, kisha ruhusu sala ikuongoze kwenye hatua ya kurekebisha.

11

9. Maombi yanatuandaa kutenda badala ya kutuondolea wajibu

Nehemia aliposikia habari za kuta zilizobomoka za Yerusalemu, alikaa chini, akaomboleza, akafunga, na kuomba (Nehemia 1:3–11).

Lakini nafasi ilipokuja, hakubaki kuomba tu. Alizungumza na mfalme, akaomba ruhusa, akaomba rasilimali, na akapanga jinsi ya kuanza kujenga (Nehemia 2:1–8).

Maombi hayakufanya mipango, ujasiri, au hatua kuwa zisizo za lazima. Yalimwandaa Nehemia kuchukua hatua.

Ndivyo ilivyo kwetu pia.

Mtu anayeombea amani nyumbani anaweza pia kuhitaji kuomba msamaha, kutafuta ushauri, au kumlinda mtu aliye hatarini. Kanisa linaloomba kuhusu njaa linaweza kuhitaji kufungua ghala lake na kugawa chakula.

Tusifanye sala kuwa njia ya kumrudishia Mungu wajibu ambao ametuwekea sisi. Lakini pia tusifikiri kwamba kazi zetu zinaifanya sala isiwe muhimu.

Nehemia aliomba—halafu akatembea kupitia mlango uliokuwa umefunguliwa mbele yake.

Ujumbe wa Maisha: Baada ya kuomba, jiulize: “Ni hatua gani ya kweli na ya uaminifu ninayopaswa kuchukua sasa?”

12

10. Roho hutusaidia kuomba hata jibu lisipokuwa lile tulilotamani

Paulo aliomba mara kadhaa kwamba mateso fulani aliyokuwa nayo yaondolewe. Hayakuondolewa. Badala yake, alipokea ahadi kwamba neema ya Mungu ingemtosha katika udhaifu wake (2 Wakorintho 12:7–10).

Mahali pengine Paulo anasema Roho hutusaidia katika udhaifu wetu, hasa tunaposhindwa hata kujua namna ya kuomba (Warumi 8:26–27).

Hivyo Biblia inatoa nafasi kwa maombi yanayorudiwa-rudiwa, kwa maswali yasiyo na majibu rahisi, na hata kwa siku ambazo maneno yanakataa kutoka.

Baadhi ya maombi hubaki bila majibu tunayoweza kuyaeleza.

Hatumsaidii mwenye msiba tunapomwambia kwamba lazima kuna faida fulani iliyofichika inayofanya hasara yake iwe rahisi. Ushuhuda wa Paulo ni wa Paulo; hatuwezi kuutumia kama kanuni ya kulazimisha kila mtu akubali maumivu yake kwa namna ile ile.

Lakini simulizi lake linatukumbusha kwamba kazi ya Mungu katika sala haifungwi na matokeo tuliyotaja.

Tunaweza kuendelea kuomba. Tunaweza kupokea msaada. Tunaweza kusubiri. Na tunaweza kushikilia tumaini kwamba siku moja Mungu atavifanya vitu vyote kuwa vipya (Ufunuo 21:1–5).

Ujumbe wa Maisha: Usipokuwa na jibu na maneno yakipungua, bado unaweza kupeleka hitaji lako kwa Mungu.

13

Hitimisho na Mwaliko

Mungu anajua tunachohitaji kabla hatujaomba—lakini bado anatualika kuzungumza naye.

Yesu alimjua Baba kwa ukaribu—lakini aliomba.

Zaburi zinatufundisha kuleta machozi yetu mbele za Mungu. Sala ya Bwana inaelekeza macho yetu kwenye ufalme wake. Maandiko yanatukumbusha maombi yaliyojibiwa kwa namna isiyotarajiwa, na mengine ambayo maumivu yaliendelea.

Katika yote hayo, sala inakuwa mahali pa shukrani na maombolezo, kuungama na kuwaombea wengine, ujasiri wa kutenda na subira ya kusubiri.

Maombi yanafanya kazi—lakini si kama mashine.

Si swichi tu tunayoibonyeza ili Mungu afanye kile tu tunachotaka sisi.. Ni mazungumzo hai kati yetu na Mungu: tunamletea mkate wetu na machozi yetu, dhambi na matumaini yetu, maswali yetu yasiyo na majibu na hatua zetu ndogo za ujasiri.

Anza leo kwa maneno machache ya kweli.

Mwambie Mungu hitaji moja ulilo nalo. Mtaje mtu mmoja unayetaka kumwombea. Kisha muulize ni tendo gani la upendo, ukweli, au ujasiri ambalo ni lako kufanya.

Na kama umeomba kwa muda mrefu bila kupata jibu ulilotamani, huhitaji kujifanya kwamba hali hiyo haikuumi.

Katika sala moja kuna nafasi ya ombi na huzuni, ya maswali na imani, ya ukimya na tumaini—na ya uamuzi wa kimya wa kurudi mbele za Mungu tena kesho.

14

Ombi la Mwisho

Baba, unajua ninachohitaji kabla sijanena.

Sikia maneno ninayoweza kusema na uchungu ambao siwezi kuueleza. Nipe mkate wa leo. Nifundishe kutafuta ufalme wako. Nisaidie kuyaona na kuyajali mahitaji ya wengine.

Pale ninapopaswa kutenda, nipe ujasiri. Pale nilipokosea, nipe moyo wa kukiri na nguvu za kurekebisha. Pale ninapopaswa kusubiri, nishike katika rehema zako.

Na ninapokosa hata maneno ya kuomba, Roho wako aubebe udhaifu wangu mbele zako.

Kwa njia ya Yesu Kristo, amina.

Kama somo hili limekuachia swali, au una ushuhuda wa maombi unaoweza kuushiriki kwa uaminifu, tuandikie ujumbe mfupi. Huenda uzoefu wako ukawa kama taa ndogo kwa mtu anayepita katika usiku mrefu.