Taji Linapogeuka Ushuhuda: Zaburi 21 na Mfalme Anayefurahia Nguvu ya Mwingine

01

1.0 Utangulizi: Nini Hutokea Baada ya Mungu Kujibu?

Sala nyingi huzaliwa wakati wa taabu. Tunajua kuomba hatari inapokaribia. Lakini swali gumu zaidi la kiroho mara nyingi huja baadaye: tunakuwa watu wa aina gani baada ya hatari kupita? Je, ukombozi unageuka kuwa namna mpya ya kumwona Mungu, kujiona sisi wenyewe, na kutumia tulichopewa?

Zaburi 21 ni wimbo wa upande mwingine wa Zaburi 20. Zaburi iliyotangulia ilimwomba Yahweh amjibu na kumwokoa mtiwa-mafuta wake. Zaburi 21 inatazama nyuma: “Alijibu.” Mfalme anafurahi, watu wanakumbuka, na taji linageuka kuwa ushuhuda.

Andiko hili linahusu sala iliyojibiwa kugeuka kuwa sifa iliyoumbwa na agano, kwa sababu shukrani ya kibiblia haisherehekei tu kuponyoka; inafuatilia maisha, wito, furaha na tumaini la kesho mpaka kwenye fadhili za agano za Yahweh.

Zaburi pia ina lugha kali kuhusu maadui. Hatupaswi kuifuta, wala kuigeuza kuwa kibali cha vurugu za kidini. Tunapoisoma ndani ya Biblia nzima, lugha hiyo inaelekea kwenye ushindi wa Mungu dhidi ya uovu, huku wafuasi wa Masihi aliyesulubiwa wakiitwa kuwapenda maadui wa kibinadamu na kumwachia Mungu hukumu ya mwisho.

02

2.0 Muktadha wa Kihistoria na Kifasihi: Jibu la Zaburi 20

Zaburi 21 ni zaburi ya kifalme ya shukrani. Kidner anaiita “siku ya kufurahi” na anaona Zaburi 20 na 21 kama ombi na jibu. Zaburi 20 iliomba Mungu ampe mfalme sawasawa na moyo wake; Zaburi 21 inasema tamaa ya moyo wake imepewa. Zaburi 20 iliomba wokovu; Zaburi 21 inaanza na mfalme kufurahia wokovu wa Yahweh.

Goldingay anaona mpangilio uliosawazika: furaha ya mfalme katika aya ya 1, ukombozi uliokumbukwa katika aya 2–7, matokeo yake kwa maadui wa Mungu katika aya 8–12, na sifa za watu katika aya ya 13. Ukombozi wa jana unakuwa tumaini la leo na tumaini la kesho.

Ndani ya Zaburi 15–24, BibleProject inaweka Zaburi 21 pamoja na Zaburi 20 kama jibu la sala ya kifalme, huku Zaburi 19 ikiwa katikati. Mfalme aliyeshinda ni mfalme aliyefundishwa na Torati na aliye chini ya Yahweh. Zaburi 22 kisha itatoka kwenye shangwe na kuingia katika taabu ya kufa, ikikataa teolojia ya mafanikio yasiyokatizwa.

03

3.0 Kutembea Katika Andiko

04

3.1 Zaburi 21:1–2 — Jibu Linapogeuka Furaha

Mstari wa kwanza unamweka Mungu katikati: “Mfalme atafurahia nguvu zako.” Furaha yake haianzi kwa jeshi, ustadi, umaarufu, taji wala matokeo. Anafurahia nguvu za Yahweh zilizoonekana katika wokovu. Lugha hiyo inaunganisha Zaburi 21 moja kwa moja na Zaburi 20.

Aya ya 2 inakumbuka ombi: Mungu alimpa mfalme tamaa ya moyo wake na hakuzuia ombi la midomo yake. Hii si ahadi kwamba kila tamaa binafsi itatimizwa. Muktadha ni wa mfalme anayeomba ndani ya wito wa agano wakati wa hatari. Zaburi 20 tayari ilikuwa imeweka mipango yake mbele za Mungu. Hapa sala iliyojibiwa si tamaa iliyokalia kiti cha enzi; ni tamaa iliyoletwa katika uhusiano na Yahweh.

Jumuiya inakumbuka moyo na midomo. Sala iligeuka maneno; sasa jibu linageuka ibada. Imani hujifunza kuomba kwa uwazi na kukumbuka kwa uwazi.

05

3.2 Zaburi 21:3–6 — Ukombozi Unapozidi Kuokoka Tu

Mfalme aliomba uhai; Mungu akampa wingi wa siku. Alihitaji kuokolewa; Mungu akamlaki kwa baraka na kumrudisha katika wito wa kifalme, taji, heshima, fahari na utukufu.

Goldingay anakazia kwamba Yahweh ndiye anayekwenda kumlaki mfalme akiwa na baraka. Neema inachukua hatua na kuzidi ukubwa wa ombi. Mfalme aliomba asife; jibu likawa maisha yenye kusudi.

Kwa hiyo taji si kombe la kujisifu. Kidner anakazia kwamba thamani yake iko kwa Mtoaji. Mfalme hutawala chini ya Mfalme wa kweli.

Aya ya 6 inaenda ndani zaidi: Mungu anamfanya mfalme kuwa baraka na kumfurahisha katika kuwapo kwake. Zawadi kuu si taji bali uso wa Mungu. Furaha ya ndani kabisa ya zaburi ni ya uhusiano kabla haijawa ya kifalme.

06

3.3 Zaburi 21:7 — Fadhili za Agano Zinapokuwa Ardhi Chini ya Kiti cha Enzi

Aya ya 7 ndiyo kiungo cha kitheolojia: mfalme humtumaini Yahweh, na kwa fadhili za Aliye Juu hataondoshwa. Viti vya enzi huanguka, majeshi hushindwa, miili huzeeka, na sifa za umma hubadilika. Uimara wa mfalme hautoki katika ufalme wenyewe.

Unatoka katika hesed—uaminifu wa agano wa Yahweh. Tumaini si kujiamini kwa kishujaa, bali jibu kwa uaminifu wa Mungu uliotangulia. Yahweh ndiye anayelengwa na tumaini hilo na uaminifu wake ndio unaoliwezesha.

Hili linasahihisha matumizi mabaya ya ushuhuda. Sala iliyojibiwa si uthibitisho kwamba aliyeomba alikuwa na imani kubwa kuliko wengine. Zaburi 21 inavuta macho yetu kwa fadhili za Aliye Juu, ambazo ndizo msingi wa imani yenyewe.

07

3.4 Zaburi 21:8–12 — Ushindi Unapofungua Mlango wa Hukumu

Sauti inakuwa kali. Mkono wa Mungu unawafikia maadui zake; mipango ya uovu inashindwa; moto unaiteketeza upinzani. Lugha ya kale ya kifalme ni kali kwa sababu wafalme walipaswa kuwalinda watu wao dhidi ya maadui wenye vurugu.

Aya ya 11 inaweka sura ya kimaadili: maadui wanatunga uovu. Hukumu ni jibu kwa uasi unaoharibu maisha. Hata hivyo, Wakristo hawaruhusiwi kuwatangaza wapinzani wao binafsi kuwa maadui wa Mungu na kuwashambulia. Yesu anaamuru kuwapenda maadui na anakataa kuujenga ufalme wake kwa upanga.

Kanisa linaweza kutafuta haki, kuwalinda walio dhaifu na bado kumwachia Mungu hukumu ya mwisho. Kwa waliodhulumiwa, Zaburi 21 haitoi kisasi; inatoa uhakika kwamba uovu si wa milele.

08

3.5 Zaburi 21:13 — Mfalme Anaposogea Pembeni

Aya ya mwisho inamtoa mfalme wa kibinadamu katikati: “Uinuliwe, Ee Yahweh, katika nguvu zako; nasi tutaimba na kuzisifu nguvu zako.” Zaburi ilianza na mfalme akifurahia nguvu za Mungu na inamalizika na kusanyiko likizisifu moja kwa moja.

Hapo ndipo ukombozi unapaswa kufika. Ushuhuda usiishie kwenye umuhimu wetu bali kwenye Mungu amejifunua kuwa nani. Taji linakuwa wazi kiasi kwamba waabudu wanamwona Yahweh kupitia hilo.

09

4.0 Tafakari ya Kitheolojia

10

4.1 Sala Iliyojibiwa Inapaswa Kujenga Kumbukumbu

Zaburi 21 inakataa usahaulifu wa kiroho. Jumuiya inataja kilichoombwa na kilichotolewa. Shukrani inakuwa nidhamu ya kukumbuka kwa kweli, hasa hofu mpya inapojaribu kuandika upya yaliyopita.

11

4.2 Neema Hutoa Zaidi ya Kuokoka Tu

Mfalme anaomba uhai na anapokea wito, baraka na furaha. Maandiko hayaahidi ustawi kwa agizo, lakini ukombozi unaelekea kwenye wito uliorejeshwa: watu waliokombolewa wanawekwa huru wawe baraka.

12

4.3 Uongozi Imara Unahitaji Kiti cha Enzi Kilicho Kikubwa Zaidi

Mfalme hatikisiki kwa sababu ya hesed ya Yahweh, si kwa sababu taasisi yake haiwezi kuanguka. Uongozi wenye afya hukumbuka kwamba mamlaka ni amana, unawajibika, na unategemea neema. Ofisi inapogeuzwa kuwa umiliki, taji hugeuka sanamu.

13

4.4 Ufalme wa Mungu Unahusisha Kushindwa kwa Uovu

Injili isiyo na hukumu ina tumaini dogo kwa waathiriwa. Zaburi 21 inasisitiza kwamba uovu unaoharibu hautasimamiwa milele. Lakini msalaba unatukataza kunyakua mamlaka ya mwisho ya Mungu kwa mikono yetu.

14

5.0 Upeo wa Kikanoni na Kikristo: Kutoka Taji la Daudi Hadi Mfalme Aliyefufuka

Zaburi 21 iko katika ulimwengu wa agano la Daudi la 2 Samweli 7, ambako mustakabali wa nyumba ya kifalme unategemea uaminifu wa Mungu. Lugha ya taji, maisha marefu, utukufu na maadui walioshindwa inazidi uwezo wa mfalme mmoja wa kufa. Kidner anaona kwamba maisha “milele na milele” yanamfaa kikamilifu Masihi.

Maana ya kwanza bado inahusu wafalme halisi, hatari, sala na ukombozi wa kweli. Lakini je, mfalme wa kufa anaweza kubeba matumaini yote haya? Yesu anafanya hivyo kwa njia isiyotazamiwa: anaingia katika mauti na kupokea uzima usioharibika katika ufufuo. Amevikwa utukufu na heshima, lakini anabaki Mfalme aliyesulubiwa ambaye ushindi wake unashinda dhambi na mauti kwa upendo unaojitoa.

2 Wathesalonike 1 ina mwangwi wa picha za kuwapo kwa Bwana na hukumu ya moto za Zaburi 21. Tumaini la Kikristo si kwamba waamini watawaangamiza maadui binafsi, bali kwamba Yesu aliyefufuka atauweka ulimwengu sawa. Hadi wakati huo, kanisa linawapenda maadui, linaupinga uovu, na kumtumaini Mungu kwa hukumu ya mwisho.

15

6.0 Matumizi Katika Maisha

1. Weka kumbukumbu za sala zilizojibiwa. Andika ulichoomba, kilichotokea, na ulichojifunza kuhusu Mungu ili hofu ya kesho isifute uaminifu wa jana.

2. Acha ukombozi ugeuke wito. Usiulize tu, “Mungu amenitoa katika nini?” Uliza pia, “Sasa nimewekwa huru kufanya mema gani kwa wengine?”

3. Shika mataji kwa mikono iliyo wazi. Cheo, ushawishi, fedha, elimu na heshima ya umma ni amana, si uthibitisho wa ukuu binafsi.

4. Jenga uongozi juu ya tabia ya agano. Pima uimara kwa uaminifu, uwajibikaji, haki na utegemezi kwa Mungu, si kwa makofi.

5. Kataa kiroho cha kisasi. Tafuta haki na walinde walio dhaifu bila kuibatiza chuki kuwa “wivu mtakatifu.”

6. Mtafute Mtoaji kuliko zawadi. Endelea kuabudu baada ya tatizo kupita, si kuomba wakati wa tatizo pekee.

7. Geuza ushuhuda kuwa ujasiri wa jumuiya. Simulia kwa namna inayowasaidia wengine kumtumaini Mungu badala ya kujifanya wewe ndiye shujaa.

16

7.0 Maswali ya Tafakari

1. Ni sala gani iliyojibiwa ambayo nimeifurahia bila kuiruhusu iniongezee shukrani au utii?

2. Ni “taji” gani ninajaribiwa kuliona kuwa mali yangu badala ya amana?

3. Ujasiri wangu umesimama kwenye fadhili za Mungu au kwenye hali zinazoonekana kuwa thabiti?

4. Ninawezaje kutafuta haki dhidi ya uovu wa kweli bila kumgeuza mwanadamu mwingine kuwa kitu cha kuchukiwa?

5. Ushuhuda wangu ungeishiaje kama Mungu angeinuliwa badala ya mimi kuonekana mkubwa?

17

8.0 Sala ya Mwitikio

Yahweh, Mfalme mwenye nguvu na mwaminifu, tufundishe kukumbuka sala ulizojibu na hatari ulizotuvusha. Utulinde tusivae zawadi zako kana kwamba tulijivika mataji wenyewe. Kila baraka iwe huduma na kila nafasi iwe amana. Tia mizizi ya ujasiri wetu katika fadhili zako za agano. Tulinde dhidi ya chuki tunapoupinga uovu, na ihifadhi hukumu ya mwisho mikononi mwako. Juu ya kila taji, ushindi na ushuhuda, uinuliwe katika nguvu zako. Kupitia Yesu, Mfalme aliyesulubiwa na kufufuka, tufurahishe katika kuwapo kwako na utufanye waaminifu katika ufalme wako. Amina.

18

9.0 Dirisha la Kuelekea Kinachofuata

Zaburi 21 inafungwa na mfalme aliyeokolewa, taji linalong’aa, na kusanyiko linaloimba nguvu za Yahweh. Zaburi 22 itafunguliwa kwa kilio kutoka gizani: “Mungu wangu, Mungu wangu, mbona umeniacha?” Mabadiliko hayo ni ya lazima. Zaburi haziruhusu ushindi wa jana unyamazishe maombolezo ya kesho. Mfalme anayefurahi katika Zaburi 21 atasikika akiteseka katika Zaburi 22, na maana ya ufalme wa Masihi itaingia ndani zaidi.

19

10.0 Bibliografia

BibleProject. The Book of Psalms: Study Notes. Portland, OR: BibleProject.

BibleProject. Visual Commentary: Psalm 8—Study Notes. Portland, OR: BibleProject.

Goldingay, John. Psalms, Volume 1: Psalms 1–41. Baker Commentary on the Old Testament Wisdom and Psalms. Grand Rapids: Baker Academic, 2006.

Kidner, Derek. Psalms 1–72. Kidner Classic Commentaries. Downers Grove, IL: IVP Academic, 2008.

Wright, N. T. How God Became King: The Forgotten Story of the Gospels. New York: HarperOne, 2012.