Zaburi 56 — Hofu na Tumaini Vinapokaa Katika Moyo Mmoja

01

1.0 Utangulizi: “Ninapoogopa”

Imani si kutokuwepo kwa hofu kila wakati. Wakati mwingine ni kile moyo unachofanya huku hofu bado ipo. Zaburi 56 inatufundisha kumtumaini Mungu bila kujifanya kwamba hatari si halisi.

Zaburi 56 inaanza chini ya shinikizo.

Kichwa chake kinamweka Daudi huko Gathi, miongoni mwa Wafilisti, wakati alikuwa amemkimbia Sauli na kujikuta sasa akiwa wazi katika eneo la adui (1 Sam. 21:10–15). Mtu aliyemwua Goliathi sasa amesimama katika mji wa Goliathi.

Hapo si mahali rahisi kujisikia salama.

Zaburi inaanza na hisia ya kuwindwa: maadui wanamsonga, wanaangalia hatua zake, na wanaitafuta nafsi yake. Lakini katikati ya hatari hiyo inakuja mojawapo ya kauli zinazokumbukwa zaidi katika Zaburi:

“Ninapoogopa, nitakutumaini” (Zab. 56:3).

Sentensi hii ni muhimu kwa sababu haisemi, “Siogopi kamwe.”

Hofu inakubaliwa.

Tumaini linachaguliwa ndani yake.

Zaburi 56 haitutaki kwanza tuwe watu wasioweza kuogopa ndipo tuwe waaminifu. Inatuonyesha mtu anayewindwa akijifunza mahali pa kuweka uzito wa hofu.

Zaburi 56 inahusu tumaini linalokua ndani ya hofu: Mungu anasikia, anakumbuka, anahifadhi machozi, anashikilia neno lake, na anaweza kutumainiwa hata wakati wanadamu bado wanatisha.

02

2.0 Muktadha wa Kihistoria na Kifasihi

Zaburi 56 iko katika Kitabu cha Pili cha Zaburi (Zab. 42–72). Kichwa chake kinaiunganisha na kukamatwa au kuzuiliwa kwa Daudi na Wafilisti huko Gathi.

Muktadha huo unaendana na ulimwengu wa hisia wa zaburi. Daudi amezungukwa na watu wenye uadui. Anaangaliwa, anafuatiliwa, na anasemwa vibaya. Hatari si ya kufikirika.

Zaburi ina mdundo unaojirudia. Mistari 1–2 inaeleza tishio. Mistari 3–4 inajibu kwa tumaini. Mistari 5–7 inarudi kwa maadui. Mstari wa 8 unageukia uangalizi wa Mungu juu ya maumivu ya Daudi. Mistari 9–11 inarudia lugha ya tumaini. Mistari 12–13 inafunga kwa nadhiri, shukrani, na tumaini la kutembea mbele za Mungu katika nuru ya uzima.

Goldingay anaipa zaburi jina linalofaa: “Hofu ya Wanadamu, Tumaini kwa Mungu.”

Huo ndio mvutano wa wimbo mzima.

Wanadamu wanaweza kutisha.

Mungu anaweza kutumainiwa.

Zaburi haikatai upande wowote.

03

3.0 Kutembea Ndani ya Zaburi

04

3.1 “Mchana Kutwa” — Hofu Isiyoondoka Haraka (mst. 1–2)

“Ee Mungu, unirehemu, kwa maana mwanadamu ananifuatilia; mchana kutwa mpiganaji ananitesa.”

Kauli “mchana kutwa” inarudi tena katika mstari wa 2.

Hii si hofu ya dakika moja.

Shinikizo linarudiwa.

Maadui wanaendelea kuangalia.

Tishio linageuka kuwa hewa inayopumuliwa.

Mtu aliyewahi kuishi chini ya mgogoro wa muda mrefu anajua tofauti kati ya tukio moja la kutisha na uchovu wa kusubiri tukio linalofuata.

Zaburi 56 inaanzia hapo.

Daudi haanzi kwa kuomba ujasiri.

Anaomba rehema.

Hofu imemfanya mhitaji, naye yuko tayari kukiri hivyo.

05

3.2 “Ninapoogopa, Nitakutumaini” — Imani Bila Kujifanya (mst. 3–4)

“Ninapoogopa, nitakutumaini.”

Hii ni moja ya maelezo yaliyo wazi zaidi kuhusu tumaini la kibiblia.

Hofu na imani viko katika sentensi moja.

Tumaini si kukataa hali.

Ni kuelekeza moyo.

Hofu inauliza, “Watanifanya nini?”

Imani inauliza, “Mungu ni nani katika hali hii?”

Mstari unaofuata unatoa jibu:

“Kwa Mungu, ambaye neno lake nalisifu, kwa Mungu nimetumaini; sitaogopa. Mwanadamu atanifanya nini?”

Mtunga zaburi anaanza akiwa na hofu, kisha anaweka neno la Mungu dhidi yake.

Huenda hatari haijabadilika.

Lakini kipimo kimebadilika.

“Mwanadamu” anaweza kuumiza.

Lakini bado ni mwanadamu.

Neno la Mungu ni kubwa kuliko tishio.

06

3.3 Hatua Zinazoangaliwa na Nia Zilizopinda (mst. 5–7)

Maadui wanarudi mbele ya macho.

Wanayasumbua au kuyapotosha maneno ya mtunga zaburi. Mawazo yao yameelekezwa kwenye madhara. Wanakusanyika, wanajificha, na kuangalia hatua zake.

Huu ndio uchovu wa mateso.

Mtu huanza kujisikia anaangaliwa kila wakati.

Hatua inaonekana.

Sentensi inageuzwa dhidi yako.

Maisha ya kawaida yanakuwa kama mkakati wa vita.

Zaburi hailainishi hali hii.

Daudi anamwomba Mungu atende dhidi ya wale wanaotafuta maisha yake.

Kwa mara nyingine, hukumu inapelekwa kwa Mungu badala ya kutekelezwa binafsi.

Aliyeumizwa anakataa kujifanya kwamba tishio halina maana.

Lakini pia anakataa kuwa hakimu wa mwisho mwenyewe.

07

3.4 “Weka Machozi Yangu Katika Chupa Yako” — Maumivu Hayapotei (mst. 8)

Kisha inakuja mojawapo ya picha nyororo zaidi katika Zaburi:

“Umehesabu kutangatanga kwangu; yaweke machozi yangu katika chupa yako; je, hayamo katika kitabu chako?”

Picha inabadilisha hali yote.

Maadui wanahesabu hatua za Daudi.

Mungu anahesabu machozi ya Daudi.

Hizi ni aina mbili tofauti sana za uangalizi.

Watazamaji wa kibinadamu wanatafuta udhaifu wa kutumia.

Mungu anaona maumivu ili ayakumbuke.

Picha ya chupa ni ya kishairi, lakini maana yake iko wazi: mateso hayapotei kwa sababu yameonekana.

Machozi yanayoonekana ya binafsi hayajafichika.

Mtunga zaburi anaamini yamehifadhiwa mbele za Mungu kama kumbukumbu.

Maumivu yameingia katika kumbukumbu ya mbinguni.

08

3.5 “Najua Hili: Mungu Yu Upande Wangu” — Maarifa Yanayozaliwa Katika Sala (mst. 9–11)

“Ndipo adui zangu watarudi nyuma siku nitakapokuita; hili najua, kwa kuwa Mungu yu upande wangu.”

Uhakika huo unashangaza.

Si kwa sababu maadui wametoweka.

Bali kwa sababu sala imebadilisha kile Daudi anachojua.

“Hili najua.”

Sentensi hiyo ni kubwa kuliko mazingira.

Kisha wimbo wa awali unarudi:

“Kwa Mungu, ambaye neno lake nalisifu; kwa Yahweh, ambaye neno lake nalisifu; kwa Mungu nimetumaini, sitaogopa. Mwanadamu atanifanya nini?”

Kurudia huku si kujaza nafasi.

Ni malezi ya moyo.

Hofu inarudi, kwa hiyo tumaini linahitaji kusemwa tena.

Wakati mwingine nafsi hujifunza kwa kurudia.

Tunasema tena kile ambacho bado ni kweli kwa sababu hofu imekuwa ikizungumza mchana kutwa.

09

3.6 Nadhiri, Shukrani, na Nuru ya Uzima (mst. 12–13)

“Nadhiri nilizokuahidia ziko juu yangu, Ee Mungu; nitakutolea dhabihu za shukrani.”

Zaburi tayari inaelekea kwenye ibada.

Daudi anawaza wokovu kwa uhalisi kiasi kwamba anajiandaa kwa shukrani.

Kisha anatoa sababu:

“Kwa maana umeiokoa nafsi yangu na mauti, naam, miguu yangu isianguke, ili nitembee mbele za Mungu katika nuru ya walio hai.”

Lengo la wokovu si kuendelea kuishi tu.

Ni kutembea mbele za Mungu.

Zaburi ilianza na maadui wanaoangalia hatua za Daudi.

Inaishia na Mungu akizilinda hatua hizo ili Daudi atembee mbele zake.

Huo ni ugeuzaji mzuri wa picha.

Wanadamu wanaangalia miguu yake ili wamtege.

Mungu anailinda miguu yake isianguke.

Lengo ni maisha yanayoishi mbele za Mungu, katika nuru badala ya hofu.

10

4.0 Tafakari ya Kitheolojia

11

Imani Inaweza Kukaa Pamoja na Hofu

Zaburi 56 haisemi kwamba hofu ni uthibitisho wa imani dhaifu.

Mtunga zaburi anaogopa na anatuma tumaini lake kwa Mungu.

Suala si kama hofu itakuja.

Suala ni hofu itakupeleka wapi.

Imani ni kuielekeza hofu kwa Mungu badala ya kuiruhusu hofu iwe mungu.

12

Neno la Mungu Linaipa Hofu Upeo Mkubwa Zaidi

Wimbo wa kurudia unasifu neno la Mungu.

Tumaini halijengwi juu ya hali ya moyo.

Linajengwa juu ya kile Mungu amesema na jinsi alivyojifunua.

Hilo ni muhimu wakati hisia hazina uthabiti.

Hofu inaweza kuwa na sauti kubwa.

Neno la Mungu linaipa moyo kitu thabiti kuliko sauti.

13

Mungu Anakumbuka Mateso

Machozi katika chupa si mapambo ya hisia tu.

Yanaonyesha teolojia ya uangalizi wa Mungu.

Mungu haoni ushindi pekee.

Anaona kutangatanga, kukosa usingizi, uchovu, na huzuni.

Hakuna sehemu ya maumivu ya mwenye kuteseka iliyo ndogo kiasi cha kutomfikia.

14

Wokovu ni kwa Ajili ya Kutembea, Si Kutoroka Tu

Mstari wa mwisho unaipa wokovu kusudi.

Mungu analinda uhai ili mtu “atembee mbele za Mungu.”

Kuokolewa si kutoroka maadui tu.

Ni kurudishwa kwenye maisha ya uaminifu.

Neema inarudisha miguu yetu barabarani.

15

5.0 Upeo wa Kikanoni na Kristo

Zaburi 56 iko ndani ya simulizi la kibiblia la mwenye haki anayemwamini Mungu huku akizungukwa na maadui.

Yesu anaingia kikamilifu katika simulizi hilo.

Anajua maana ya kuangaliwa, kuulizwa maswali ya mtego, kupangiwa njama, na kukabidhiwa. Maneno yake yanachunguzwa mara kwa mara na watu wanaotafuta msingi wa kumshtaki (Marko 3:2; 12:13; Luka 11:53–54).

Lakini Yesu anaishi mbele za Baba.

Anajikabidhi kwa Mungu hata wakati wanadamu wana mamlaka halisi juu ya mwili wake.

Msalabani, swali “Mwanadamu atanifanya nini?” linapata jibu zito.

Wanadamu wanaweza kufanya mambo ya kutisha.

Wanaweza kujeruhi.

Wanaweza kudhihaki.

Wanaweza kuua.

Lakini ufufuo unaipa Zaburi 56 upeo wa mwisho.

Vurugu za wanadamu hazina neno la mwisho juu ya uhai.

Mungu anayekumbuka machozi ndiye pia Mungu anayewafufua wafu.

Agano Jipya linaendeleza mfano huu wa tumaini ndani ya hofu. Imani haisemi mateso hayawezi kutokea. Inasema mateso hayawezi kumtenganisha mwaminifu na Mungu anayemshikilia (Rum. 8:35–39).

16

6.0 Maisha ya Kila Siku

1. Iite hofu kwa jina lake. “Ninapoogopa” ni sentensi ya imani. Huhitaji kuficha hofu ili umtumaini Mungu.

2. Ipe hofu mwelekeo. Usiulize tu, “Ninaogopa nini?” Uliza pia, “Nitapeleka wapi hofu hii?”

3. Rudia ukweli wakati shinikizo linajirudia. Ikiwa hofu inazungumza “mchana kutwa,” huenda ukahitaji kusema tumaini zaidi ya mara moja.

4. Usichanganye kuangaliwa na watu na kusahauliwa na Mungu. Uangalizi wa wanadamu unaweza kutisha. Uangalizi wa Mungu ni tofauti: anaona machozi na anakumbuka.

5. Mwache Mungu ashikilie kumbukumbu. Huhitaji kuthibitisha kila jeraha kwa kila mtu. Zaburi inampa faraja mtu ambaye maumivu yake yanajulikana na Mungu hata kama wengine hawaelewi.

6. Jiandae kumshukuru Mungu kabla hadithi haijaisha. Tumaini linaweza kuanza kuunda sifa kabla jibu la mwisho halijaonekana.

7. Jiulize wokovu ni wa nini. Kusudi la Mungu si kukutoa tu kwenye shida, bali kurejesha kutembea kwako mbele zake.

17

7.0 Maswali ya Tafakari

1. Ni hofu gani imekuwa ikizungumza nami “mchana kutwa”?

2. Ingekuwa na maana gani kusema kwa uaminifu, “Ninapoogopa, nitakutumaini”?

3. Ni ahadi gani au neno gani la Mungu ninahitaji kuliweka karibu na hofu yangu?

4. Ni wapi nimejisikia kuangaliwa, kutoeleweka, au kuwindwa?

5. Ni machozi gani ninayohitaji kuamini kwamba Mungu ameyaona?

6. Mungu akiilinda miguu yangu isianguke, ananiita nitembee wapi sasa?

18

8.0 Sala ya Itikio

Ee Mungu unayeona kila hatua ya kutangatanga, unirehemu wakati hofu inanibana.

Sitajifanya kwamba siogopi kamwe.

Ninapoogopa, nifundishe kukutumaini.

Watu wanapoangalia hatua zangu, nikumbushe kwamba wewe unaona machozi yangu.

Maneno yanapotumiwa dhidi yangu, nishikilie katika neno lako.

Hifadhi nisichoweza kueleza. Kumbuka nisichoweza kurekebisha. Linda maisha yangu yasiporomoke chini ya uzito wa hofu.

Na utakaponivusha, usinirudishe kwenye usalama tu.

Iweke miguu yangu tena katika njia iliyo mbele zako, katika nuru ya uzima.

Amina.

19

9.0 Dirisha la Zaburi Inayofuata

Zaburi 56 inamtumaini Mungu wakati hatari inasonga kutoka nje.

Zaburi 57 itatupeleka pangoni.

Huko lugha itabadilika kutoka “Ninapoogopa” kwenda kujificha chini ya uvuli wa mabawa ya Mungu.

Anayewindwa bado anasubiri.

Lakini wimbo utaanza kuinuka kabla alfajiri haijafika.

20

10.0 Marejeo

• Goldingay, John. Psalms, Volume 2: Psalms 42–89. Baker Commentary on the Old Testament Wisdom and Psalms. Grand Rapids: Baker Academic, 2007.

• Kidner, Derek. Psalms 1–72. Kidner Classic Commentaries. Downers Grove, IL: IVP Academic, 2008.

• BibleProject. The Book of Psalms: Study Notes.

• BibleProject. “The Book of Psalms.” Old Testament Overview Guide.